Simon Rozendaal

Schrijver, wetenschapsjournalist, chemicus, vooruitgangsoptimist. Op deze site hou ik u op de hoogte van mijn artikelen, boeken, lezingen en media-optredens.

Bereikbaar via info@simonrozendaal.nl

Simon Says:

Nee, corona komt niet door de Joden en niet door seks tijdens de menstruatie

Coronajournaal aflevering 24

We weten dat corona wordt veroorzaakt door onzichtbare beestjes die we virussen noemen. We begrijpen niet echt wat het zijn, maar wel dat ze in spuug, snot en slijm zitten. En dus weten we wat te doen om geen corona te krijgen én solidariteit te tonen met grootouders en buren. Afstand houden.

Hoe anders was dat voor onze voorouders. Die werden allereerst veel meer geplaagd door besmettelijke ziekten. Sterftecijfers zoals wij nu met corona hebben (Italië zit inmiddels op 250 per miljoen inwoners, Nederland bijna op 100) zouden vroeger een gunstige uitzondering zijn geweest. Er waren jaren dat de sterftecijfers door een epidemie honderd maal zo hoog waren. Bij de Zwarte Dood (de pest) zelfs duizend maal. Rond de Tweede Wereldoorlog nog stierven er in Nederland jaarlijks tienduizend mensen aan tbc.

Lang hadden onze voorouders werkelijk geen enkel idee waardoor besmettelijke ziekten werden veroorzaakt. Toen er in de dertiende eeuw een epidemie van lepra (meegenomen door kruisvaarders uit het Midden-Oosten) was, raadden de autoriteiten het eten van vis af plus geslachtsgemeenschap tijdens de menstruatie.

Ziekten waren een straf van God voor onreinheid. Daarom ook liepen er door de middeleeuwse dorpen en steden flagellanten, mensen die zichzelf tot bloedens toe geselden, om vergiffenis aan God te vragen voor hun eigen zondige gedrag en dat van hun medeburgers.

Het is makkelijk om onze voorouders achteraf uit te lachen maar het was niet allemaal onzin. Ze hadden bijvoorbeeld een rationele manier om een ziekte vast te stellen. Ze staken een naald in de huid van een vermeende leproos. Kwam er bloed, dan was het goed. Kwam er wit vocht uit, dan moest de leproos in isolatie. Ook die isolatie is een rationele aanpak, zo weten we nu.

Verder was er een heuse wetenschappelijke theorie: de verstoring van het evenwicht tussen de vier lichaamsvloeistoffen (bloed, gele gal, zwarte gal en slijm). En ze hadden ook rationeel bedoelde pogingen tot herstel van het evenwicht. De Amsterdamse geneesheer Willem ten Rhijne bijvoorbeeld meende dat je lepra kon genezen met een mengsel van varkensgal, je eigen poep, baarmoeder met salpeterzuur, stierengal met salpeter, bokkenlever met azijn en honing, kreeftenas met olie plus ‘nuchter en warm speeksel van een gezonde ezel’.

Onze voorouders waren niet dom, ze waren onwetend.

En ze hadden vooroordelen. Toen vanaf 1347 de pest over Europa trok, kregen de Joden massaal de schuld. De pest was de lont in het kruitvat van het al bestaande antisemitisme. De Joden zouden het water vergiftigen en ze ‘bekenden’ – onder marteling – inderdaad dat ze zakjes gif aan elkaar doorgaven. In de paniek van de epidemie (waar een kwart van de bevolking aan stierf) werd het geloofd. De alom aanwezige flagellanten stookten het vuurtje nog wat verder op en gaven ook de Joden de schuld. De toenmalige paus vaardigde twee keer een bul uit om te vragen de Joden te ontzien maar kon de volkswoede niet temperen.

 

Joden op de brandstapel

 

Overal in wat we nu Frankrijk, Zwitserland, Duitsland, België en Nederland noemen, ontstonden pogroms, vooral tussen 1348 en 1351. In Brussel werd de hele joodse bevolking uitgemoord, in Straatsburg werden op 14 februari 1349 tweeduizend joden levend verbrand. Honderden Joodse gemeenschappen werden vernietigd en uiteindelijk vluchtte een flink deel van de Joodse bevolking van West Europa naar Polen en Rusland waar ze wel welkom waren.

Met andere woorden, laten we blij zijn dat we weten waardoor corona veroorzaakt wordt.

Toelichting: Het bovenstaande is mede gebaseerd op het boek’ Van Pest tot aids – vijf eeuwen besmettelijke ziekten in Amsterdam’, Annet Mooij, uitgeverij Thoth, 2001, Amsterdam)

Zie ook mijn eerdere coronajournaals.

Corona diversen

Willem Pekelder meldde in de Rotterdam-bijlage van NRC, 22 maart, dat hij graag naar mijn lezing had willen gaan in de Centrale Bibliotheek van Rotterdam over Piet Hein, maar helaas: corona.

De meeste journalisten en politici zijn geen bèta’s en kunnen niet rekenen, zo meldde columniste en media-deskundige Marianne Zwagerman op Radio 1 en mede daarom volgt ze journalisten zoals Maarten Keulemans van de Volkskrant en Simon Rozendaal van Elsevier. ‘Daar vaar ik op.’

Klimaatcolumn van de week

Mijn columns op de website van Elsevier Weekblad zijn helaas slechts toegankelijk voor abonnees, maar u kunt natuurlijk ook het weekblad in de winkel kopen.

 

Twintig jaar geleden schatte ik de rol van de mens in de opwarming van de aarde anders in dan tegenwoordig. Ik ben niet van mening veranderd, maar opgeschoven, zo stel ik in mijn dertiende column in Elsevier Weekblad.

 

Zie ook mijn eerdere klimaatcolumns.

Lezing Piet Hein

Mijn Bibliotheekcollege van vrijdag 13 maart 2020 over Piet Hein gaat in verband met de nieuwe corona-maatregelen NIET door.

 

Op 13 maart geef ik een lezing in de Centrale Bibliotheek van Rotterdam over Piet Hein naar aanleiding van mijn recente boek Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden. Zijn woorden als ‘Gouden Eeuw’ en ‘zeeheld’ nog wel gepast? Was Piet Hein een wegbereider voor de slavenhandel? Is Nederland rijk geworden door het plunderen van andere landen?

Stropdas op Dumpert

Bij mijn tv-optreden bij Goedemorgen Nederland op woensdag 4 maart 2020 droeg ik een stropdas van South Park (ooit cadeau gekregen van mijn kinderen). Dat werd opgemerkt door de drukbezochte website dumpert.nl waar het item daarover 180.000 views kreeg plus bijna 1800 ‘kudo’s’. Geeft nieuwe betekenis aan de aloude uitdrukking: doet er niet toe wat je zegt, als je haar maar goed zit. Klik hier.

Debat met D’66-Kamerlid Matthijs Sienot

Op een bijeenkomst van de Brabantse jongerenafdelingen van D’66, GroenLinks en de PvdA op 18 februari in Usine (voormalige gloeilampenfabriek in Eindhoven en nu aardig café-restaurant in Eindhoven) ging ik in debat met D’66-Kamerlid Matthijs Sienot over kernenergie.

Media aandacht boek

Zaterdag 11 januari 2020 een groot interview in het Friesch Dagblad over Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden.

Donderdag 19 december 2019 is een recensie over het interview in leeszaal Vreewijk geplaatst in de online krant Rotterdam Vandaag&morgen: ‘Wie er was kreeg een mooie aanvulling op wat in vaderlandse geschiedenisboeken vaak achterwege is gebleven‘.

Op zondag 15 december werd ik in leeszaal Vreewijk in Rotterdam-Zuid geïnterviewd over Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden door journalist Dirk Mellema.

Vrijdag 6 december is een recensie over Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden geplaatst in het nederlands dagblad: ‘Het is leerzaam, helder, soms prikkelend en nooit saai.’

Dinsdag 3 december is een recensie over Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden geplaatst op de site allesoverboekenenschrijvers.nl. Het boek is gewaardeerd met ∗∗∗∗ (uitstekend) en is Geschiedenisboek van de Week: ‘een insteek die in andere biografieën niet of nauwelijks aan bod komt.’ ‘Juist het bewandelen van zijpaden is wat het boek interessant en boeiend maakt.’ ‘Een prettige toon en stijl waardoor je het boek gemakkelijk en met plezier achter elkaar uitleest.’

Donderdag 21 november een groot interview door Wierd Duk in De Telegraaf over Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden : ‘Rozendaal liet zich eerder al kennen als een eigenzinnige dwarsdenker. Ook nu in zijn lijvige Hein-schets, vermijdt hij modieus meelopen.’

In zijn podcast: ‘Simon Rozendaal brengt nuances aan’. ‘Bent u op zoek naar een leuk boek over het Nederlandse verleden, dit is het.’ ‘Fascinerend om te lezen hoe de Republiek in korte tijd een grootmacht werd. Iedereen uit Europa kwam kijken wat er hier gebeurde. Zelfs de dienstmeiden konden lezen, de lonen waren twee keer zo hoog als in Duitsland.’ ‘Fantastisch om te lezen’.

Op zaterdagavond 26 oktober zat ik in Met het oog op morgen over Zijn naam is klein, Piet Hein en het omstreden verleden.

Op zaterdagochtend 26 oktober werd ik geïnterviewd door Chris Vemer in Chris Natuurlijk (Radio Rijnmond) over Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden.

Op vrijdagochtend 25 oktober zat ik in het tv-programma Goedemorgen Nederland over Zijn naam is klein – Piet Hein en het omstreden verleden  (eerste filmpje en tweede filmpje).

‘mijn bekering’

Woensdag 11 december In een hoofdartikel van het Reformatorisch Dagblad wordt mijn huidige opvatting over het aandeel van de mens in de opwarming als een bekering gepresenteerd. Tegelijkertijd verdedigt de hoofdredacteur van het RD het eigen standpunt over klimaatverandering door naar mij te verwijzen: ‘ook de kritische wetenschapsjournalist en Elsevier-columnist Simon Rozendaal onderschrijft nu de IPCC-rapporten’.

Volgende pagina »